น้ำด่างดีจริงไหม
น้ำด่างช่วยปรับสมดุลกรด-ด่างในร่างกายได้จริงไหม ทำไมไตและปอดถึงไม่ยอมให้ค่า pH เลือดเปลี่ยนง่าย ๆ
เชื่อว่า…
น้ำด่าง (alkaline water) ที่มีค่า pH สูงกว่าน้ำเปล่าทั่วไป ช่วยปรับสมดุลกรด-ด่างในร่างกาย ลดความเป็นกรดในเลือด เสริมภูมิคุ้มกัน และอาจช่วยชะลอวัยหรือป้องกันโรคได้
ความจริงคือ…
เท็จเป็นส่วนใหญ่ (สำหรับคำกล่าวอ้างเรื่องปรับสมดุลทั้งระบบ) — ร่างกายมีระบบควบคุมกรด-ด่างที่เข้มงวดมาก ทั้งไต ปอด และระบบบัฟเฟอร์ในเลือด ทำงานร่วมกันรักษาค่า pH ของเลือดให้อยู่ในช่วงแคบมากคือ 7.35-7.45 ตลอดเวลา [ref-109] (กลไกการกรองเลือดของไต อ่านเพิ่มที่บทความ ระบบไต)
การดื่มน้ำด่างจึงไม่สามารถเปลี่ยนแปลงค่า pH ของเลือดอย่างมีนัยสำคัญทางคลินิกได้ ต่อให้ดื่มน้ำด่างมากแค่ไหน ไตและปอดก็จะปรับค่ากลับสู่ช่วงปกติอย่างรวดเร็ว [ref-109]
แล้วมีประโยชน์อะไรบ้างไหม
ประโยชน์ที่พอมีหลักฐานรองรับจำกัดอยู่แค่จุดเดียว คือการลดฤทธิ์ของเอนไซม์เปปซินในหลอดอาหาร ซึ่งอาจช่วยบรรเทาอาการกรดไหลย้อนได้บ้างในบางคน [ref-109] ส่วนคำกล่าวอ้างที่กว้างกว่านั้น เช่น ปรับสมดุลกรด-ด่างทั้งระบบ เสริมภูมิคุ้มกัน ชะลอวัย หรือป้องกันโรค ยังไม่มีหลักฐานทางคลินิกที่หนักแน่นรองรับ [ref-109]
สรุป
น้ำด่างไม่สามารถเปลี่ยนแปลงค่า pH ของเลือดได้อย่างมีนัยสำคัญ เพราะร่างกายมีระบบควบคุมที่เข้มงวดผ่านไตและปอดอยู่แล้ว ประโยชน์ที่พอมีหลักฐานรองรับจำกัดอยู่แค่การช่วยบรรเทาอาการกรดไหลย้อนในบางคน ส่วนคำกล่าวอ้างเรื่องปรับสมดุลทั้งร่างกาย เสริมภูมิคุ้มกัน หรือชะลอวัย ยังไม่มีหลักฐานทางคลินิกรองรับ